ڪتاب پڙهڻ انسان جي زندگيءَ ۾ سڀ کان وڌيڪ قيمتي عادتن مان هڪ آهي. اڄ جي تيز رفتار ڊجيٽل دنيا ۾ جتي ماڻهو سوشل ميڊيا تي گهڻو وقت گذارين ٿا، اتي ڪتاب پڙهڻ جي عادت انسان کي گهري سوچ، واضح سمجهه ۽ حقيقي ڄاڻ فراهم ڪري ٿي، پر وڏي بدقسمتي جي ڳالهه آهي اڄوڪي نوجوان جو ڪتاب تان لاڙو تمام گهڻو گهٽجي ويو انهن کي سمجهڻ گهرجي هي ڪتاب ئي اسان کي وڏي منزل تي پهچائي سگهن ٿا، جيڪي نوجوان اجائي ڪمن ڪارن کي ڇڏي پنهنجي پڙهائي تي ڌيان ڏين ٿا ته اهي ئي ڪامياب ٿين ٿا ۽ ٻيو ته هي صبح، شام، رات، ائين به گذري ويندي، پر جيڪڏهن هر روز ڪنهن ڪتاب جو نئون باب نئون پيج نئين ڄاڻ مهيا ڪندو ته اهو صبح شاگرد لاءِ قيمتي چئبي ۽ شاگرد کي هر ڪم کان اول پنهنجي پڙهائي ته ڌيان ڏيڻ گهرجي. اسان جي دوست ڀاءُ ڪبير علي جو لکيل ڪتاب Darwin Marx Freud ۾ لکيو آهي ته ڪتاب بنجر ۽ غيرآباد ذهنن کي زرخيز ڪندا آهن. هي ڪتاب رڳو معلومات جو ذريعو نه آهن، پر اهي اهڙا طاقتور اوزار آهن جيڪي شخصيت کي سنوارين ٿا، علم ۾ واڌارو ڪن ٿا ۽ ذهن کي مضبوط بڻائين ٿا. ڪتاب پڙهڻ جا فائدا رڳو تعليمي ڪاميابي تائين محدود ناهن، پر اهي جذباتي صحت، تخليقي صلاحيت، ڳالهائڻ جي مهارت ۽ ذاتي ترقيءَ تي به مثبت اثر ڇڏين ٿا. ڪتاب پڙهڻ جو سڀ کان وڏو فائدو علم ۾ اضافو آهي. هر ڪتاب نوان خيال، نئين ڄاڻ ۽ نوان نقطهءِ نظر مهيا ڪري ٿو، جيڪي پڙهندڙ کي دنيا کي بهتر نموني سمجهڻ ۾ مدد ڏين ٿا. تاريخ، سائنس، ادب يا سوانح عمري پڙهڻ سان انسان جي سوچ وسيع ٿئي ٿي. مثال طور: Sapiens ليکڪ Yuval Noah Harari جو هڪ اهڙو ڪتاب آهي جيڪو انسان جي تاريخ بابت گهري ڄاڻ فراهم ڪري ٿو. اهڙا ڪتاب پڙهندڙ کي سماج ۽ انسانيت بابت تنقيدي سوچ ڪرڻ سيکارين ٿا. جيترو وڌيڪ انسان پڙهندو، اوترو وڌيڪ باخبر ۽ سمجهدار ٿيندو. ڪتاب پڙهڻ سان لفظن جو ذخيرو ۽ ٻوليءَ جي مهارت ۾ به واڌارو ٿئي ٿو. جڏهن پڙهندڙ نوان لفظ سندن جملن جي حوالي سان ڏسندا آهن ته هو انهن جي معنيٰ آساني سان سمجهي وٺندا آهن ۽ صحيح استعمال سکندا آهن. باقاعده پڙهندڙ شاگرد امتحانن ۾ بهتر ڪارڪردگي ڏيکارين ٿا. ڇاڪاڻ ته هو پنهنجا خيال صاف ۽ اعتماد سان بيان ڪري سگهن ٿا. Pride and Prejudice ليکڪا Jane Austen جو هڪ مشهور ناول آهي، جيڪو سٺي ٻولي ۽ خوبصورت اظهار جو مثال آهي. اهڙو ادب پڙهڻ سان لکڻ ۽ ڳالهائڻ جي صلاحيت بهتر ٿئي ٿي. ڪتاب پڙهڻ سان ڌيان ۽ توجهه وڌي ٿي. اڄڪلهه موبائل فون ۽ نوٽيفڪيشن ذهن کي بار بار پريشان ڪن ٿا، پر جڏهن ڪو ماڻهو ڪتاب پڙهڻ لاءِ ويهندو آهي ته کيس هڪ ئي ڪم تي ڌيان مرڪوز ڪرڻو پوندو آهي. اهو عمل ذهن کي تربيت ڏئي ٿو ته هو گهڻي وقت تائين توجهه برقرار رکي سگهي. اهڙي عادت شاگردن ۽ پيشه ور ماڻهن لاءِ تمام فائديمند آهي. پڙهڻ تخيل ۽ تخليقي صلاحيت کي به وڌائي ٿو. جڏهن ماڻهو ڪهاڻيون پڙهن ٿا ته هو ڪردارن، جڳهين ۽ واقعن جون تصويرون پنهنجي ذهن ۾ ٺاهين ٿا. اهو عمل تخيل کي مضبوط ڪري ٿو. مثال طور: Harry Potter سيريز جي ليکڪا J.K. Rowling پاران لکيل آهي، جيڪا پڙهندڙن کي جادوئي دنيا ۾ وٺي وڃي ٿي. اهڙيون ڪهاڻيون پڙهڻ سان ذهن وڌيڪ تخليقي بڻجي ٿو، جيڪو زندگيءَ جي ڪيترن ئي شعبن ۾ مددگار ثابت ٿئي ٿو. ڪتاب پڙهڻ ذهني سڪون به فراهم ڪري ٿو. جڏهن ڪو ماڻهو ڪتاب ۾ مشغول ٿئي ٿو ته هو ڪجهه وقت لاءِ پنهنجي پريشانين کي وساري سگهي ٿو. پڙهڻ سان دل جي ڌڙڪن ۽ ذهني تناؤ ۾ گهٽتائي اچي ٿي. ڪيترائي ماڻهو سمهڻ کان اڳ پڙهڻ کي پسند ڪن ٿا. ڇاڪاڻ ته اهو ذهن کي پرسڪون بڻائي ٿو ۽ ننڊ بهتر ڪري ٿو. حوصلا افزا ۽ الهامي ڪتاب ڏکين وقتن ۾ اميد ۽ همت ڏين ٿا. افسانوي ادب پڙهڻ سان همدردي ۽ جذباتي شعور وڌي ٿو. جڏهن پڙهندڙ ڪردارن جي احساسن ۽ مسئلن کي سمجهن ٿا ته هو ٻين ماڻهن جي نظرين کي به قبول ڪرڻ سکن ٿا. مثال طور: To Kill a Mockingbird ليکڪا Harper Lee جو هڪ اهم ناول آهي، جيڪو انصاف ۽ انسانيت بابت سيکاري ٿو. اهڙا ڪتاب پڙهڻ سان سماجي شعور ۽ انساني قدرن ۾ اضافو ٿئي ٿو. ڪتاب پڙهڻ يادگيري ۽ ذهني صلاحيت کي به بهتر بڻائي ٿو. جڏهن ڪو ماڻهو ڪهاڻي جا واقعا ۽ ڪردار ياد رکي ٿو ته سندس دماغ سرگرم رهي ٿو. جيئن جسماني ورزش جسم کي مضبوط ڪري ٿي، تيئن پڙهڻ دماغ کي مضبوط ڪري ٿو. باقاعده پڙهڻ سان پوڙهائپ ۾ به ذهني صلاحيت برقرار رکڻ ۾ مدد ملي ٿي.
