ڀارت منشيات جي اسمگلنگ ۾ سرفهرست

پوري دنيا اندر منشيات جو استعمال ڏينهون ڏينهن وڌي رهيو آهي. وڏي پئماني تي منافعي جي لالچ ۾ منشيات جي اسمگلنگ عروج تي آهي. منشيات جا عادي ماڻهو پاڻ کي تباهه ڪرڻ سان گڏ پنهنجي خاندان لاءِ به مصيبت جو سبب بڻجن ٿا. ڀارت منشيات جي اسمگلنگ سبب دنيا جي سامهون آيو آهي. يونائيٽيڊ نيشنز آفيس آن ڊرگس اينڊ ڪرائيم (يو اين او ڊي سي) جي هڪ رپورٽ ۾ انڪشاف ڪيو ويو آهي ته ڀارت مان اسمگل ٿيندڙ آفيم ۽ ٻيون منشيات جون شيون عوام جي صحت لاءِ سنگين خطرو بڻجي رهيون آهن. هندستان ميانمار کان وچ آمريڪا ۽ آفريقي ملڪن ڏانهن غير قانوني منشيات جي فراهمي جو هڪ وڏو مرڪز بڻجي چڪو آهي. نائيجيريا ۽ گھانا هندستاني منشيات جي اسمگلنگ کان وڌيڪ متاثر ٿيا آهن. ڪجهه عرصو اڳ نائيجيريا جي ڊرگ ڪنٽرول ايجنسي 100 ملين ڊالر کان وڌيڪ ماليت جي آفيم ۽ ٻيون منشيات هندستان مان سپلاءِ ڪئي هئي. 100 ملين ڊالر ڪا ننڍي رقم نه، پر انهيءَ سان گڏ، اها دوا جيڪا فراهم ڪئي وئي آهي ۽ ضبط نه ڪئي وئي آهي، ان جي قيمت ڪيترائي ڀيرا وڌيڪ آهي. منشيات جي لعنت انساني زندگيءَ کي بُري طرح متاثر ڪري رهي آهي. صرف نائيجيريا ۾ 4 ملين کان وڌيڪ ماڻهو هندستان مان اسمگل ٿيندڙ اپيائيٽ منشيات جا عادي آهن. توڙي جو حڪومت طرفان ان نشي تي پابندي آهي، پر ان پابندي کي نظر انداز ڪندي منشيات ڀارت کان ٻاهر اسمگل ۽ استعمال ٿي رهي آهي. ڀارت مان اسمگل ٿيندڙ منشيات سبب ٻين ڪيترن ئي ملڪن جا ماڻهو متاثر ٿين ٿا، پر منافعي جي لالچ سبب منشيات جي اسمگلنگ جاري آهي.

هڪ رپورٽ موجب ڀارت ۾ تيار ٿيندڙ منشيات “تفر اڊول، ٽائيمنگ ۽ ٽراماڊول” جهڙيون دوائون نائيجيريا ۽ ٻين آفريڪي ملڪن تائين پهچن ٿيون، ڀارتي دوا ساز ڪمپني ايويو جي ڊائريڪٽر ونود شرما اعتراف ڪيو آهي ته ان غير قانوني واپار ۾ ڀارتي اختياريون به ملوث آهن، غير قانوني ڪم ۾ حڪومت جو ملوث هجڻ انتهائي خطرناڪ آهي. ڀارت کي ٻين ملڪن کي دوائن جو وڪرو روڪڻ جي ڪوشش ڪرڻ گهرجي. هڪ تحقيق موجب دنيا جا ٻيا ملڪ به منشيات جي اسمگلنگ ۾ ملوث آهن، جهڙوڪ: چين ۽ افغانستان جو نالو ته ڪجهه آهي، پر هندستان انهن کان گهڻو اڳتي نڪري چڪو آهي. گڏيل قومن جي رپورٽ موجب ڀارت غير قانوني منشيات ۽ ڪيميائي شين جي فراهمي جو وڏو مرڪز آهي. ڀارت مان منشيات جي اسمگلنگ ۾ مسلسل اضافو عالمي برادري لاءِ پريشاني جو باعث آهي. هندستان ۾ پيدا ٿيندڙ هڪ نارڪوٽڪ ۽ مصنوعي اپيئٽ، جنهن کي فينٽانيل سڏيو ويندو آهي، هيروئن کان 50 ڀيرا وڌيڪ طاقتور ۽ مورفين کان 100 ڀيرا وڌيڪ طاقتور آهي. ڀارت اهڙي خطرناڪ دوا ٻين ملڪن جي شهرين کي وڪرو ڪري رهيو آهي، جنهن ڪري ڪيترين ئي انساني زندگين کي خطرو آهي. يو ايس سينٽرز فار ڊيزز ڪنٽرول موجب، فينٽانيل 2022 ۾ آمريڪا ۾ 82,000 موت جو سبب بڻجندو. آمريڪا مثال طور: جيڪڏهن ترقي يافته ملڪ ۾ منشيات آساني سان وڪرو ٿي سگهي ٿي، ترقي پذير ملڪن ۾ دوائن جي فراهمي ڪيترائي ڀيرا وڌيڪ ٿي سگهي ٿي. نائجيريا حڪومت منشيات جي فراهمي کي روڪڻ جي ڪوشش ڪري رهي آهي، پر اڃان تائين اها ناڪام ٿي رهي آهي. هيروئن هڪ خطرناڪ دوا آهي ۽ اها استعمال ڪندڙ جي صحت کي تباهه ڪري ٿي. هيروئن چي گٽرن ۽ ڪچري جي ڍير تي بيٺل نظر اچي ٿو. هاڻي فينٽانيل هيروئن جي ڀيٽ ۾ 50 ڀيرا وڌيڪ نقصانڪار آهي، تنهنڪري ان جي خطري جو اندازو لڳائي سگهجي ٿو. منشيات جو عادي نه رڳو قوم لاءِ، پر خاندان لاءِ به مصيبت پيدا ڪري ٿو. هيروئن جهڙي خطرناڪ دوا ڪنهن به ملڪ ۾ ڪيترائي مسئلا پيدا ڪري ٿي. پاڪستان ۾ هيروئن ۽ ٻي منشيات به وڪرو ٿي رهي آهي، پاڪستان کي هر قسم جي منشيات تي ضابطو آڻڻ لاءِ آپريشن شروع ڪرڻ گهرجي. ڀارت جيڪو منشيات جي فراهمي ۾ سرفهرست ملڪ بڻجي چڪو آهي، ان جو سبب اهو آهي ته اتان کان منشيات آسانيءَ سان ٻين ملڪن تائين پهچائي ويندي آهي. آڪٽوبر 2024 ۾ هڪ رپورٽ شايع ڪئي وئي هئي ته گجرات ۾ هڪ دوا ساز ڪمپني مان 518 ڪلو گرام ڪوڪين هٿ ڪيو ويو آهي، جنهن مان ظاهر ٿئي ٿو ته هندستان ۾ دوا جي وڏي موجودگي آهي. ڀارت اندر ڪيتريون ئي دوائون استعمال ٿي رهيون آهن جيڪي ٻين ملڪن ۾ وڪرو ٿي رهيون آهن. رپورٽ مطابق 6.6 ملين کان وڌيڪ ماڻهو منشيات استعمال ڪري رهيا آهن. خطرناڪ منشيات کان علاوه، معمولي دوائن جو پڻ گهڻو استعمال ڪيو پيو وڃي. هندستان ۾ شراب به وڏي پئماني تي استعمال ٿئي ٿو. ڪچو شراب به هندستان ۽ پاڪستان ٻنهي ملڪن ۾ وڪرو ڪيو ويندو آهي ۽ ڪچو شراب اڪثر ڪري غلط طريقي سان تيار ڪيو ويندو آهي ۽ زهر بڻجي ويندو آهي. زهريلي ڪچي شراب جي واپرائڻ سبب درجنين موت پڻ واقع ٿيا آهن  ۽ ڪن حالتن ۾ ڪچو شراب پيئندڙ سٺي زندگيءَ لاءِ معذور ٿي وڃن ٿا. ڪچي شراب پيئڻ سان گردن، جگر ۽ اکين جي بيمارين کان علاوه جسم اندر ٻيون بيماريون به ٿين ٿيون. منشيات جو استعمال سماج کي تباهي ڏانهن ڌڪي رهيو آهي. سگريٽ جو استعمال عام آهي ۽ سگريٽ ڪينسر ۽ دل جي بيمارين سميت ڪيترن ئي قسمن جي بيمارين جو سبب به بڻجي ٿو.

ضرورت ان ڳالهه جي آهي ته گڏيل قومن ۽ عالمي برادري پاران ڀارت تي منشيات جي فراهمي بند ڪرڻ لاءِ دٻاءُ وڌو وڃي. منشيات جي اسمگلنگ نه رڳو نائيجيريا ۽ گهانا کي متاثر ڪري رهي آهي، پر ٻين ملڪن ڏانهن به موڙي سگهجي ٿي. غير قانوني طور تي فراهم ڪيل دوائون مستقبل ۾ وڏو بحران پيدا ڪنديون. تقريبن سڀني ملڪن ۾ منشيات جي سخت پابندي آهي ۽ ڪيترن ئي ملڪن ۾ منشيات کي روڪڻ لاءِ سخت قانون آهن. ان ۾ موت جي سزا پڻ شامل آهي. ڪيترن ئي ملڪن ۾، جيل جون شرطون ۽ ڏنڊ لاڳو ڪيا ويا آهن، پر منشيات جي اسمگلنگ اڃان تائين جاري آهي، جيڪي ملڪ گهٽ يا وڏي حد تائين منشيات جي اسمگلنگ ۾ ملوث آهن انهن خلاف عالمي سطح تي به آواز اٿارڻ گهرجي. گڏيل قومن جي رپورٽن موجب ڀارت جيڪو منشيات جو سڀ کان وڏو سپلائر آهي، ان کي سپلاءِ روڪڻ جو حڪم ڏنو وڃي. منشيات انسانيت جي دشمن آهي، ڇو ته منشيات جي لعنت انسانيت کي مڪمل طور تي تباهه ڪري ڇڏي ٿي.