پاڪستان ۽ ڀارت ۾ جنگي صورتحال تباهي آڻيندي!!

پاڪستان ۽ ڀارت وچ ۾ اچانڪ جنگي صورتحال پيدا ٿي وئي آهي، جنهن پوري قوم کي پريشان ڪري ڇڏيو آهي. ڇو ته پهلگام واقعي سبب صورتحال سخت ڇڪتاڻ واري ٿي وئي آهي. ڀارت سنڌو طاس معاهدي تحت پاڻي بند ڪري ڇڏيو آهي، جنهن کانپوءِ پاڻي بند ڪرڻ کي پاڪستان پاران اعلان جنگ قرار ڏنو پيو وڃي. ٻئي پاسي ڀارت به وڌيڪ ڌمڪيون ڏئي رهيو آهي ۽ پاڪستان به جنگ لاءِ مڪمل تيار آهي. ميڊيا ۽ سوشل ميڊيا ذريعي ائين پيو محسوس ٿئي ته جنگ شروع ٿي وئي آهي، جنهنڪري هڪٻئي کي ڌمڪيون ڏنيون پيون وڃن. پاڪستان جي لڳ ڀڳ پوري قوم ان ڳالهه تي يقين رکي ٿي ته جنگ ممڪن ناهي، جڏهن ته ڪجهه ماڻهن جو خيال آهي ته جنگ ٿي سگهي ٿي. جنگ نه ٿيڻ جو امڪان ان ڪري آهي جو پاڪستان هڪ ائٽمي ملڪ آهي ۽ ايٽم بم ملڪ جي حفاظت لاءِ استعمال ڪيا ويندا آهن. ظاهر آهي ته جيڪڏهن جنگ لڳي ته ايٽم بم به استعمال ڪري سگهجن ٿا. ايٽم بم تڏهن ئي استعمال ڪيو ويندو جڏهن اهو سمجهيو ويندو ته جنگ ڊگھي نه ٿي سگهندي. ايٽم بم ٿوري وقت ۾ وڏي آبادي کي ختم ڪري سگهي ٿو. جيڪڏهن ڀارت ڪو اهڙو قدم کنيو ۽ پاڪستان کي ايٽم بم استعمال ڪرڻ تي مجبور ڪيو ويو ته ڀارت پنهنجو وجود وڃائي ويهندو. هن وقت نه رڳو پاڪستان ايٽم بم استعمال ڪري سگهي ٿو، پر ڀارت پاڻ به ايٽمي طاقت استعمال ڪري سگهي ٿو. جيڪڏهن ٻنهي ملڪن ۾ ايٽمي جنگ شروع ٿي ته سڄو براعظم تباهي جي اثر کان محفوظ نه رهندو. زباني يا ميڊيا ذريعي دعوائون ڪرڻ هڪ ڳالهه آهي، پر حقيقتن کي منهن ڏيڻ ٻي ڳالهه آهي.

هندستاني حڪومت چڱيءَ طرح ڄاڻي ٿي ته روايتي جنگ ته ڪجهه ڏينهن هلي سگهي ٿي، پر گهڻي وقت تائين جاري رهڻ انتهائي مشڪل آهي. ننڍيون لڙائيون برداشت ڪري سگهجن ٿيون، پر وڏي جنگ کي برداشت ڪرڻ انتهائي مشڪل هوندو. ائٽم بم جي موجودگيءَ سبب پاڪستاني قوم مطمئن آهي ته پاڪستان تي آساني سان حملو نٿو ڪري سگهجي. جيڪڏهن روايتي جنگ شروع ٿي ته پاڪستان آساني سان جنگ ڪري سگهي ٿو. جيڪڏهن ايٽمي جنگ شروع ٿي ته اها وڏي تباهي آڻي سگهي ٿي. دنيا تي نظر ڦيرائجي ٿي ته جديد هٿيارن جي ڪري جنگيون وڌيڪ خطرناڪ ٿي رهيون آهن ۽ ايٽمي طاقت جنگين جي وحشت کي تمام گهڻو وڌائي ڇڏيو آهي. ڀارت پاران پاڪستان جو پاڻي بند ڪيو ويو آهي ۽ پاڪستان جواب کيس ڏيڻ لاءِ تيار آهي. ڀارت پاران لاهور کان واگها بارڊر به بند ڪيو ويو آهي. پاڪستان انهن سمورن عملن جو جواب ڏئي سگهي ٿو. جڏهن ته پاڪستان جي قومي سلامتي ڪميٽي پاڻي جي بندش کي اعلان جنگ قرار ڏنو آهي. سنڌ طاس معاهدي جي ڪري دريائن تي جيڪي پاڪستان جو حق سمجهيو ويندو هو ۽ ڀارت ان حق کان چڱيءَ ريت واقف آهي، هاڻي پاڪستان جو حق غصب ڪيو ويو آهي. جيڪڏهن پاڪستان کي پنهنجو حق نه ملندو ته هو عالمي عدالت ۾ به وڃي سگهي ٿو. انڊيا طرفان ڏاڍ جو سلسلو ڪافي پراڻو آهي، پر تازو عمل قابل مذمت آهي. ڀارت سمجهي ٿو ته جيڪڏهن جنگ لڳي ته آمريڪا ان طرف مائل ٿيندو، پر اهو به چڱيءَ ريت سمجهڻ گهرجي ته پاڪستان ايٽمي طاقت آهي ۽ ايٽمي طاقت ٿوري وقت ۾ جنگ جو خاتمو آڻي سگهي ٿي. جيڪڏهن اڀي نندن جو واقعو نه هجي ها ته هندستان اهڙي اڌ هڙتال ڪري ها، پر اڀي نندن جي گرفتاري ۽ واپسي هندستان کي تمام گهڻو شرمسار ڪيو. هندستاني حڪومت شايد مقبوليت حاصل ڪرڻ ۽ عالمي سطح تي پنهنجي اعليٰ مقام کي ثابت ڪرڻ لاءِ معمولي حملو ڪري سگهي ٿي. هوا ۽ زمين کان علاوه پاڪستان ۾ سامونڊي حملو يا دهشتگردي به ٿي سگهي ٿي، پر ٻيا حملا  ڏاڍا مشڪل هوندا. ان باوجود پاڪستان پاران حملي جي صورت ۾ ڀارت کي فوري جواب ڏنو ويندو ۽ حملي آور فوجين کي به گرفتار ڪيو ويندو ۽ اها گرفتاري ڀارتي حڪومت کي شرمسار ڪندي.

جيئن ته مٿي بيان ڪري چڪو آهيان ته پاڪستان ۽ ڀارت وچ ۾ سرد جنگ ڪافي عرصي کان جاري آهي. اتي اڳ به رسمي جنگيون ۽ جھيڙا ٿي چڪا آھن. هن ڀيري پاڻي بند ڪري ڀارتي حڪومت ثابت ڪري رهي آهي ته ان ۾ روايتي جنگ وڙهڻ جي همت ناهي. ڀارت طرفان پاڻي بند ڪري قوم کي ٻڌايو پيو وڃي ته پاڪستان جو نقصان ٿي رهيو آهي. ياد رکو ڀارت پاڪستان جو پاڻي گهڻو وقت بند نٿو ڪري سگهي، ڇاڪاڻ ته ان صورت ۾ پاڪستان پاڻ جنگ شروع ڪندو. ڀارت وٽ پاڻي کولڻ يا جنگ شروع ڪرڻ کان سواءِ ٻيو ڪو رستو نه هوندو. پاڪستان کي پاڻي جي ڪري جنگ شروع ڪرڻي پوندي. جيڪڏهن جنگ شروع ٿي ته اها ايٽم بم تائين ويندي. ڪيترائي پاڪستاني سوشل ميڊيا تي هن جنگ لاءِ مزاحيه تبصرا ڪري رهيا آهن. مثال طور، هڪ شخص لکيو ته، “مان توهان کي اڳ ۾ ئي ٻڌايان ٿو ته تاج محل منهنجو هوندو، ڪو هندستاني فلمي هيروئن سان شادي ڪرڻ جي خواهشمند آهي ۽ ڪو ڪنهن ٻئي جڳهه جي ملڪيت جي دعويٰ ڪري رهيو آهي.” اهي مزاحيه تبصرا ظاهر ڪن ٿا ته پاڪستانين کي يقين آهي ته جنگ ختم نه ٿيندي. معاملو هاڻي نه رڪجندو ڇو ته ڀارت طرفان اهڙا قدم کنيا ويا آهن، جن سان اهو تاثر پيدا ٿي رهيو آهي ته جنگ ناگزير ٿي چڪي آهي. ڀارت پاڪستان کان محفوظ رستو گهري سگهجي ٿو، پر پاڪستان کي اها ڳالهه قبول نه ڪرڻ گهرجي جنهن سان پاڪستان عالمي سطح تي بدنام ٿئي. اها پڻ اعصاب جي جنگ آهي ڇو ته جنگ جو خطرو هر صورت ۾ موجود آهي. هونئن به ڪابه ننڍڙي تحريڪ جنگ جو سبب بڻجي ويندي آهي. جيڪڏهن جنگ لڳي ته ذميوار ڀارتي حڪومت هوندي.

بهتر اهو آهي ته ڀارت کي امن سان پيار ڪرڻ گهرجي ۽ جيترو ٿي سگهي جنگ کان پاسو ڪري، پر جڏهن جنگ جي ڳالهه ڪري ٿو ته پاڪستان پوئتي نه هٽندو ۽ کيس منهن ٽوڙ جواب ڏيندو. پوري پاڪستاني قوم متحد آهي اهو ئي سبب آهي ته قوم جو اتحاد پاڪستان کي مضبوط ۽ متحد قوم بڻائي ٿو. پهلگام حملو هندستان جو پنهنجو ٺاهيل ڊرامو آهي ۽ هن ڊرامي جو مقصد پنهنجي مظلوميت جي ڳالهه پوري دنيا ۾ ڦهلائڻ آهي. هن مهل تائين ڀارت پاڪستان ۾ دهشتگردي جون ڪيتريون ئي ڪارروايون ڪري چڪو آهي ۽ پاڪستان کي به انهن دهشتگردي جي ڪاررواين جو حساب وٺڻ گهرجي. والاريل ڪشمير ۾ دهشتگردي دنيا جي اکين کان ڳجهي ناهي، عالمي دنيا کي اهو مسئلو به حل ڪرڻ گهرجي. هن وقت پاڪستان ۽ ڀارت ۾ غربت تمام گهڻي آهي ۽ هن خطي ۾ ٻيا به ڪيترائي مسئلا آهن، بهتر آهي ته پاڻ ۾ بهتر پاڙيسري بڻجي وقت گذاريو وڃي. ڪشمير مسئلو حل ڪيو وڃي ۽ ٻيا گڏيل مسئلا به ڳالهين ذريعي حل ٿي سگهن ٿا.

تاريخ جا ورق ورائي ڏسجن ته ڀارتي حڪومت هميشه پاڙيسرين لاءِ مسئلا پيدا ڪندي رهي آهي، جيڪڏهن اهڙيون ڪارروايون جاري رهيون ته ڀارت جي سلامتي به تباهه ٿي سگهي ٿي. جڏهن ته پاڪستان ۾ اندروني ڪجهه مسئلا آهن، پر ايترو ڪمزور ناهي جو هو ڀارت سان ڪنهن به صورت ۾ ويڙهه نه سگهي يا مهاڏو نه اٽڪائي سگهي ۽ آسانيءَ سان سندس ظلم جو شڪار ٿي سگهي. پاڪستان سالن تائين روايتي جنگ وڙهي سگهي ٿو ۽ ايٽمي جنگ سان پنهنجو دفاع به ڪري سگهي ٿو. ان ڪري هندستاني حڪومت کي اهو سمجهڻو پوندو ته هي خطو اڳ ۾ ئي غير محفوظ رهيو آهي ۽ ڪيترائي مسئلا به ٿيا آهن، ان ڪري ضروري آهي ته ان علائقي کي پرامن بڻائڻ کان علاوه پنهنجو بچاءُ به ڪيو وڃي ڇو ته جنگيون جاني ۽ مالي نقصان کانسواءِ ڪجهه به نه ٿيون ڏيئي سگهن. جيڪڏهن هرڪو پنهنجي حدن ۾ رهي ڪم ڪري ته جنگ جا بادل ٽري سگهن ٿا.