column

بلاگنئون

سنڌ ۾ برساتن تعليم ۽ فصل کي هڪ ڀيرو ٻيھر ڌڪي ڇڏيو

سال 2024 آگسٽ واري مھيني ۾ برساتن رڳو زراعت کي ناھي ڌڪيو ھن سال به ڳوٺاڻان اسڪول ھر سال جيان ٻيھر پاڻي ھيٺ اچي ويا آھن. جيتوڻيڪ شھرن ۾ بهترين چيئرمين شپ شھر جا روڊ رستا ڪليئر ڪرايا ته آھن پر بدقسمتي سان شھرن جي ارد گرد ويجھي ڳوٺن ۾ يونين ڪائونسل جي ذمري ۾ ايندڙ فصل توڙي اسڪول توڙي گھر گھٽيون برساتي پاڻي کان آجيون ناھن ٿي سگھيون، ان جو تازو مثال تلھار شھر جي ارد گرد جا ڳوٺ يونين ڪائونسل يو سي حاجي اشرف ٿيٻو، پيرو لاشاري، دڪو ڌٻھڙو، راڄو خاناڻي مين روڊ تي سھتا چانڊيه، ملاح برادري جا ماڻهو تمام گھڻا پريشان ۽ متاثر ئي رھيا آھن. ھنن ڳوٺن ۾ متاثر اڳ جا زبون حال سرڪاري اسڪول اڄ به تعميراتي ڪم جا فقط منتظر ئي رھيا آھن.

Read More
بلاگنئون

منهنجو مُحسن منهنجو بابا سانوڻ هنڱورجو

سونَ ورني سنڌ ڌرتي جي اوڀر پاسي واري ڪنڊ تي آباد هڪڙو حَسين خطو ٿرپارڪر پُڻ آھي، جيڪو هر لحاظ کان مالامال آھي، هن خطي تي اهڙين انمول هستين جنم ورتو آھي جن پنهنجي پنهنجي ميدان ۾ نه رڳو پنهنجي علائقي، پنهنجي خِطي جو نالو روشن ڪيو آھي مگر پنهنجي ڌرتي جو نانءُ پُڻ سونن اکرن ۾ لکرايو آھي، ٿر جي مُکيه شهر مٺي جيڪو ضلعي هيڊڪوارٽر پُڻ آھي انهي گڍي جي هنج ۾ آباد مٺي شھر کان 14 ڪلو ميٽر جي مُفاصلي تي اوڀر طرف اسلام ڪوٽ روڊ تي ڳوٺ ٻُگهار هنڱورجا ۾ ھڪ پورهيت ۽ هاري جي گهر ۾ 14 آگسٽ 1958ع ڌاري اک کوليندڙ سانوڻ هنڱورجو پُڻ هڪ آھي. جنهن کي سَموري سنڌ چاچي سانوڻ هنڱورجي جي نالي سان ڄاڻي سُڃاڻي ٿي.

Read More
بلاگنئون

موهن جي دڙي جهڙو مثالي ڳوٺ (سفر نامو حصو آخري)

اوڀاري لهواري ڪچهري هلندي مون کي ياد آيو ته ممتاز نظاماڻي جيڪو مون سان 1970ع جي ڏهاڪي ۾ مسلم ڪاليج ۾ گڏ پڙهيو هو ۽ پوءِ يونيورسٽي ۾ به پڙهائي ۽ ڪاليج ۾ نوڪري دوران به ساڻس ملاقات ٿيندي رهندي هئي، اصل هن ڳوٺ جو آهي، پر گهڻي وقت کان منھنجي هُن سان ڪا ملاقات يا رابطو نه رھيو آهي.

Read More
بلاگنئون

والدين ڏانھن کليل خط

والدين ھونئن ته پنھنجي اولاد لاءِ رات ڏينھن محنت مزدوري ڪري کين معاشري ۾ جيئڻ لائق بڻائيندا آھن ته جيئن سندن اولاد دنيا جي لاھن چاڙھن کي منھن ڏئي سگھي، پر گھڻو ڪري ٻھراڙين ۾ رھندڙ والدين سندن اولاد طرف توجهه نه ڏيڻ به ڪنھن الميي کان گھٽ ناھي. جتي ھڪ ته غربت سبب اھي پنھنجي گلن جھڙن ٻارڙن لاءِ سهولتون ميسر ڪرڻ کان قاصر ھوندا آھن ٻيو ته سندن اولاد طرف غير ذميواري جو مظاهرو به  نظر اچي ٿو جيڪو ڪنھن ظلم کان گھٽ ڪونھي.

Read More
بلاگنئون

ڊاڪٽر شازيه سفير جي لطيفي پرک: شاهه عبداللطيف ڀٽائيءَ جي شاعريءَ جو لسانياتي اڀياس: هڪ نظر

ڊاڪٽر شازيه 20 آگسٽ 1981ع تي ديدار حسين پتافيءَ جي گهر ڳوٺ رسول بخش پتافي تعلقي سوڀيديري ضلعي خيرپور ۾ جنم ورتو، مئٽرڪ ۽ انٽر سوڀيديري مان ڪيائين، بي اي ۽ ايم اي ڪراچي يونيورسٽيءَ مان ڪرڻ بعد پهريون وفاقي اردو يونيورسٽي ۽ پوءِ سنڌ يونيورسٽيءَ جي سنڌي شعبي ۾ 2009ع ۾ ليڪچرار طور مقرر ٿي، موجوده وقت سنڌ يونيورسٽيءَ جي سنڌي شعبي ۾ اسسٽنٽ پروفيسر طور پنهنجون جوابداريون نڀائي رهي آهي. هن سنڌي ٻولي ۽ ادب تي مضمون ۽ مقالا لکيا آهن، سندس خاص علمي ۽ ادبي سڃاڻپ لطيف شناسيءَ تي تحقيق آهي، هِن ڏِسَ ۾ ڇپيل مضمونن ۽ مقالن ۾ ” سرمارئي ۽ ڪاموڏ ۾ سماجي ۽ حڪومتي نطام ۽ شاهه جو مثالي رياست بابت تصور“، ”هتان کڻي هُت جن رکيو سي رسيون“، ”ڪتڻ هڪ پيار ڀريو پورهيو“، ”شاهه عبداللطيف جو ڪمال“، ”شاهه عبداللطيف ڀٽائيءَ وٽ رهبر جو تصور“، ”شاهه عبداللطيف ڀٽائيءَ جي شاعريءَ ۾ پورهيتن جي ٻولي، ”شاهه جي شاعريءَ ۾ درد جو ڪارج“، ”سنڌي ٻوليءَ جي بقا ۽ ترقيءَ ۾ شاهه عبداللطيف ڀٽائيءَ جو ڪردار“ ۽ ٻيا آهن.

Read More
بلاگنئون

ملڪ ۾ هلندڙ کيل تماشو، عوام ڪيڏانهن وڃي

اها ڳالھ به سمجهون ٿا ته مغربي ميڊيا سميت لوڪل ميڊيا جو به سمورو ڌيان نائين اليون جي واقعي کانپوءِ افغانستان تي اچي بيٺو، هر ماڻهو جي دماغ ۾ ڳالھ ويهي رهي ته طالبان دهشتگرد آهن، پر سڀ مسلمان به پاڻ کي شڪ جي نگاھ سان ڏسي رهيا هئا ۽ آمريڪا ڄڻ معصوم بڻجي ويو هو، ماڻهن جي همدردي ۽ خاص مغربي دنيا جي سوچ ئي ڦري وئي انهن ته پنهنجن ملڪن مان سڀني ڏاڙهين وارن مسلمانن جي مٿان شڪ ڪرڻ شروع ڪيو ته انهن کي هر صورت ملڪ مان ڪڍيو وڃي.

Read More
بلاگنئون

حضرت شاهه عبداللطليف ڀٽائي رح جو عرس مبارڪ

سنڌ جي سر زمين صوفين، پيرن، بزرگن، عالمن، درويشن، شاعرن، اديبن، سگهڙن، سورمن، سورهين، مومنن جي ڌرتي آهي. جتي هميشه اهڙا عظيم انسان پيدا ٿيندا رهيا آهن جن جي ڪارنامن، قولن، قربانين، ڪلامن، بيتن وارين خدمتن کي نه صرف سنڌي قوم پر پوري ڪائنات ۾ عزت ۽ اهميت حاصل آهي. اهڙن عظيم انسانن مان شاعرن جو سرتاج، بزرگ، درويش حضرت شاهه عبداللطيف ڀٽائي رحه جنھن کي عقيدتمند ”ڀٽائي گهوٽ“، ”ڀٽ ڌڻي“، ”لال لطيف“ ۽ لاکيڻو لال ڪري سڏيندا رهن ٿا.

Read More
بلاگنئون

ننڊ جو سائنسي تصور

ننڊ جي لغوي معنيٰ سمهڻ جو عمل، ڳهر۔ نوم۔ گينوار ۽ بي خبري آهي جڏهن ته ننڊ بابت ڪيترائي اصطلاح پڻ ملن ٿا جيئن: ننڊ حرام ڪرڻ (سڪون ڦٽائڻ) ننڊ لڳڻ، ڳهر ٿيڻ، جهوٽا کائڻ، اکيون پورجڻ، سمهڻ جي تانگهه ٿيڻ۔ نِنڊَ نه اچڻ (اک نه لڳڻ، پلڪ نه ڇنڀڻ. بي قرار ٿيڻ).نِنڊَ ڪَشَڻُ۔ننڊ سوريء تي اچڻ ”ننڊ نه ڏسي هنڌ، بک نه ڏسي طعامُ.“ نِنڊارِکو ٿيڻ (نِنڊَ جو اچڻ، کيپ چڙهڻ) وغيره.مطلب ته ننڊ هڪ فطري عمل آهي.

Read More
بلاگنئون

زوارن سان عراق ويندي ايران ۾ حادثو

عراق جي شھر ۾ ڪربلا جي شھيدن جي چاليھي/اربعين ۾ شريڪ ٿيڻ واسطي دنيا جي ڪيترن ملڪن مان قافلا پھچي رھيا آھن پاڪستان مان خاص ڪري سنڌ صوبي جي گهڻن شھر ۽ ڳوٺن مان به بسن ۽ ھوائي جھازن وسيلي نجف اشرف پھچڻ جو سلسلو جوش ۽ عقيدت سان جاري ڏسجي ٿو. جنھن ۾ شيعا فرقي کانسواءِ سني مڪتب جا حسيني عقيدتمند به امام جي حضور سلامي ٿيڻ لاءِ “سفرِ عشق” ۾ شامل آھن. 20 ۽ 21 آگسٽ جي رات ڌاري لاڙڪاڻو کان سالار سيد اطهر شاھ شمسي نالي سان قافلو ايران کان عراق ٿي ويو جو “ايراني شهر يزد” وٽ ھڪ بس سان خوفناڪ لڱ ڪانڊاريندڙ حادثو پيش آيو آھي.

Read More
بلاگنئون

گهٽ اجرت وارا ماڻهو ۽ وڏا بجليءَ جا بل

عام مشاهدي ۾ ٽي ماڻهو اچي سگهن ٿا جيڪي هر مهيني لڳ ڀڳ 40 هزارن کان 60 هزار رپيا ڪمائيندا هوندا يا انهن جي مهيني جي اپت وڌ ۾ وڌ اها هجي ٿي يا مشڪل سان هوندي. اها به حقيقت آهي ته هتي ماڻهن وٽ روزگار جي گَهڻِ ناهي ۽ نه ئي ٿي سگهي ٿي. جنهن سبب ماڻهن جي يوٽيلٽي بلن جي پورت نٿي ٿي سگهي يا اهي يوٽيلٽي جي بلن جي پورت ٿا ڪن ته انهن جي لاءِ کاڌي پيتيءَ جي سامان ۾ مشڪل ٿيو پئي. وري جي انهن جي پورت ٿا ڪن ته اسڪول جي في ماري ٿي وجهي يا وري بيماريون ۽ دوائون مشڪلاتن جا انبار کڻي ٿيون بيهن.

Read More